|
Ποίηση |
Ιωνικόν
Γιατί τα σπάσαμε τ΄αγάλματά των,
γιατί τους διώξαμεν απ΄τους ναούς των,
διόλου δεν πέθαναν γι΄αυτό οι θεοί.
Ω γη της Ιωνίας, σένα αγαπούν ακόμη,
σένα η ψυχές των ενθυμούνται ακόμη.
Σαν ξημερώνει επάνω σου πρωί αυγουστιάτικο
την ατμοσφαίρα σου περνά σφρίγος απ' την ζωή των·
και κάποτ' αιθερία εφηβική μορφή,
αόριστη, με διάβα γρήγορο,
επάνω από τους λόφους σου περνά.
Κωνσταντίνος Π. Καβάφης |
|
|
|
|
Επτά πληγές σε σημαντικά μνημεία μας |
 |
 |
 |
|
Συντάχθηκε απο τον/την dwdekatheon
|
|
Κυριακή, 11 Μάιος 2008 23:42 |
Επτά πληγές σε σημαντικά μνημεία μαςΑνεκτίμητα κομμάτια του πολιτισμού μας δέσμια των γραφειοκρατικών αγκυλώσεων, ρημάζουν περιμένοντας τους χορηγούςΤης Γιωτας Συκκα Αγκάθια που πονάνε το «σώμα» της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας· έργα που άλλοτε εξελίσσονται αργά κι άλλοτε μένουν στάσιμα, λόγω της δυσκολίας τους και κυρίως λόγω ελλείψεως προσωπικού και χρημάτων. Σημαντικά μνημεία που σφραγίζουν την ιστορία της χώρας φαίνεται να έχουν λησμονηθεί από την πολιτεία και το αρμόδιο υπουργείο Πολιτισμού. Ιδού οι επτά πληγές: Ναός του Επικουρίου Απόλλωνα στις Βάσσες Φιγαλείας στην Πελοπόννησο, Ακρωτήρι Σαντορίνης που συνεχίζει να ’ναι κλειστό, σπηλιά του Ευριπίδη στη Σαλαμίνα, Ανάκτορα Τατοΐου, Δημόσιο Σήμα στο Μεταξουργείο, ναός της Αθηνάς Νίκης στον Ιερό Βράχο, Λύκειο του Αριστοτέλη στην καρδιά της Αθήνας, στην πλατεία Ρηγίλλης. Για κάποια απ’ αυτά η κατάσταση παραμένει στάσιμη, για άλλα απελπιστική. Το υπουργείο Πολιτισμού δεν μπορεί να χρηματοδοτήσει εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης· ελπίζει να βάλουν χρήματα οι χορηγοί. Και οι χορηγοί δεν έρχονται...
Ομως, ακόμη και σε αυτό το κλίμα της αναμονής, ευτυχώς πάντα υπάρχουν κάποιοι που επιμένουν και αντιστέκονται στη γραφειοκρατία και κάτι διασώζουν.Επικούρειος ΑπόλλωνΕπανέρχονται οι έξι κίονες του ναούΑπό το 1970 ένα προσωρινό στέγαστρο καλύπτει τον ναό του Επικούρειου Απόλλωνα, προκειμένου να τον προστατέψει από τις κακές καιρικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή, στο υψόμετρο των 1130μ..Η τέντα ευτυχώς εκπληρώνει ακόμη την αποστολή της, λέει ο Αλέξανδρος Μάντης, πρόεδρος της Επιτροπής και δεν θεωρεί αναγκαία την αντικατάστασή της. «Τέτοια απόφαση σημαίνει νέες καθυστερήσεις και τεράστιο κόστος. Δεν είναι προτεραιότητα».Εδώ τα νέα είναι ευχάριστα. «Από τον Μάιο ώς τον Σεπτέμβριο του 2007 επανατοποθετήθηκαν στο βόρειο τμήμα του μνημείου 33 λίθοι του 1ου αναβαθμού της κρηπίδας, και 21 λίθοι του αναβαθμού του. Κατά την επανατοποθέτηση των λίθων οι αρχαίοι σύνδεσμοι διπλού Τ, αντικαθίστανται από νέους ίδιας μορφής, κατασκευασμένους από τιτάνιο», σημειώνει ο πολιτικός μηχανικός Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος συντονιστής του τεχνικού γραφείου της Επιτροπής. Οι κύριες εργασίες αποκατάστασης του μνημείου που πραγματοποιούνται αυτή την εποχή αφορούν την τελική προετοιμασία των λίθων της βόρειας όψης του ναού ενόψει της επικείμενης επανατοποθέτησής τους.«Αμέσως μετά την ανάταξη και των λίθων αυτών θα επανέλθουν στο μνημείο ολόσωμοι οι έξι βόρειοι κίονές του». Αυτό είναι άθλος. κατά τον αρχαιολόγο Αλ. Μάντη, αφού αυτά που θα γίνουν εντός του καλοκαιριού θα ολοκληρώσουν την αποκατάσταση της βόρειας όψης του ναού. Θα ακολουθήσει συντήρηση στα βορειότερα τμήματα και των δυο μακρών πλευρών του μνημείου, στις αρχές του επόμενου χρόνου.ΑκρωτήριΑπίστευτη καθυστέρησηΑδικαιολόγητες καθυστερήσεις. Η εργολήπτρια εταιρεία η J&P κατέθεσε τη μελέτη αποκατάστασης στην Πολεοδομία Σαντορίνης προκειμένου να εξασφαλίσει άδεια εργασιών στο στέγαστρο στον αρχαιολογικό χώρο Ακρωτηρίου. Περιλαμβάνονται αλλαγές στο χωροδικτύωμα (ένα σύνολο ράβδων και κόμβων) αλλά και στα στατικά μέρη, όπως προβλέπει η μελέτη Αγγλων ειδικών που κατατέθηκε με μεγάλη καθυστέρηση. Το θέμα πρέπει να εξεταστεί και από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο. Εν τω μεταξύ, το Ακρωτήρι, ένας χώρος παγκόσμιας ακτινοβολίας, τεράστιου αρχαιολογικού ενδιαφέροντος και βέβαια τουριστικής εκμετάλλευσης είναι κλειστό ακόμη, μετά το θλιβερό ατύχημα του 2005.Δημόσιο ΣήμαΧρειάζεται χρήματαΤο Δημόσιο Σήμα, το δημόσιο νεκροταφείο της αρχαίας Αθήνας στο οποίο τον 5ο αι. π.Χ. θάβονταν οι επιφανείς πολίτες και οι πεσόντες στα πεδία των μαχών, αποκαλύφθηκε το 1997 από την αρχαιολόγο Χάρη Στούπα σε οικόπεδο του Μεταξουργείου. Εκεί, μέχρι το τέλος του χρόνου θα ολοκληρωθεί η περίφραξη του χώρου και η κατασκευή του διαφανούς στεγάστρου. Η μελέτη της Γ΄ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων σύντομα θα κατατεθεί στο ΚΑΣ προς έγκριση. Τα χρήματα ευτυχώς υπάρχουν από το Γ’ ΚΠΣ και το έργο δεν πρόκειται να ξεπεράσει τα 50.000 ευρώ.Ωστόσο για να συνεχιστούν οι ανασκαφές στην οδό Σαλαμίνας 36 και να αναδειχθεί το Δημόσιο Σήμα, χρειάζονται περισσότερα χρήματα για τις γειτονικές απαλλοτριώσεις. Αυτές μοιάζουν με όνειρο μακρινό…ΛύκειοΑδιαφορία «κορυφής»Δώδεκα χρόνια μετά την αποκάλυψη του Λυκείου του Αριστοτέλη, ενός από τα αρχαιότερα Γυμνάσια της Αθήνας (από τα πρώτα πανεπιστήμια του κόσμου) που αποκαλύφθηκε από την Eφη Λυγκούρη στην οδό Ρηγίλλης (απέναντι από τα γραφεία της Ν.Δ.), η πολιτεία δεν έχει κάνει τίποτα. Τα νερά της βροχής που κατεβαίνουν από τον Λυκαβηττό συνεχίζουν τις διαβρώσεις στα ευπαθή λείψανα του χώρου ενώ το στέγαστρο ύψους 9μ. κόλλησε κι αυτό αφού το ΥΠΠΟ δεν μπορεί να αντεπεξέλθει στο κόστος κατασκευής.Η εντυπωσιακή ελαφριά κατασκευή με τα έξι τόξα ντυμένα με ξύλο εσωτερικά, φύλλα οξειδωμένου χαλκού εξωτερικά και πρωταγωνιστή το φυσικό και τεχνητό φως μέρα νύχτα, θα ήταν το κόσμημα του πάρκου (όταν γίνει η ενοποίηση με την έκταση του Βυζαντινού Μουσείου).Ωστόσο το κόστος, 3,5 εκ. ευρώ, είναι δυσβάστακτο φαίνεται για το υπουργείο που τόσα χρόνια δεν τα διέθεσε αφήνοντας τα ερείπια του Λυκείου κάτω από τα μικρά προσωρινά στέγαστρα. Στην επίσκεψη που πραγματοποίησε πριν από λίγους μήνες ο υπουργός Πολιτισμού Μ. Λιάπης, ζήτησε δραστηριοποίηση των υπηρεσιών για το θέμα, την ίδια ώρα που δεν έκρυβε την έκπληξή του για το κόστος του στεγάστρου. Φυσικά τίποτα δεν έγινε.Στο μεταξύ η Γ΄ Εφορεία Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων με τους ελάχιστους εργάτες που διαθέτει όποτε μπορεί ξεχορταριάζει το χώρο. Η Διεύθυνση Αναστήλωσης που έχει αναλάβει το στέγαστρο είναι έτοιμη, με την προϋπόθεση βέβαια ότι θα δοθούν τα χρήματα.Η ανάδειξη του Λυκείου δεν είναι έργο πολυτελείας. Είναι θέμα σεβασμού στην ιστορία. Είναι σημαντική αρχιτεκτονική παρέμβαση στην καρδιά της πόλης αλλά και προστασία στην ανασκαφή που πρόσφερε νέα στοιχεία για την τοπογραφία της αρχαίας Αθήνας. Αν δεν κατασκευαστεί σύντομα το στέγαστρο θα μιλάμε για κατάχωση. Και θα γίνουμε διεθνώς ρεζίλι...Ναός της Αθηνάς ΝίκηςΤρίτη και καλύτερη συναρμολόγησηΓια ένα διάστημα μας παραξένευε που δεν τον βλέπαμε να στέκεται στη θέση του. Τώρα, ο ναός της Αθηνάς Νίκης υψώνεται σιγά σιγά. «Είμαστε έτοιμοι να βάλουμε τα επιστύλια και τις κολώνες. Τον Σεπτέμβριο θα μπει η ζωφόρος του ναού», μας λέει ο Δημοσθένης Ζιρώ (Διεύθυνση Αναστήλωσης) υπογραμμίζοντας πως για πρώτη φορά εκπονήθηκε μελέτη με την ακριβή θέση των μελών. Ο ναός άρχισε να διαλύεται το 2000. Δεν ξέραμε ότι όλες οι προηγούμενες συμπληρώσεις (η ανεπιτυχής αναστήλωση του 1835-1845 από τον Ρος και μετά τους Χάνσεν και Πιττάκη και του 1936 από τον Μπαλάνο και εν συνεχεία τον Ορλάνδο) στο εσωτερικό του κτιρίου είχαν γίνει με τσιμέντα. «Είπαμε να καθαριστούν όλες, πέτρα πέτρα, και να συμπληρωθούν τα κενά με πεντελικό μάρμαρο.Ομως ακόμη κι όταν βγάλαμε την κρηπίδα για να επισκευάσουμε τα θεμέλια -γιατί έπρεπε να γίνει ένας άλλος τρόπος θεμελίωσης- άρχισαν να βγαίνουν μαρμάρινα κομμάτια, μάλιστα με αριθμούς. Ανήκαν στην κρηπίδα του ναού και τα είχαν ρίξει στο μπετόν. Αρχίσαμε να καθαρίζουμε και το μπετόν, με προσοχή ώστε να μη γίνει κάποια ζημιά σε αυτά τα μαρμάρινα μέλη τα οποία τελικά συμπληρώθηκαν στην κρηπίδα».Διορθώθηκε επίσης η κλίση (4,5 εκ.) του ναού που έγερνε όλος δυτικά. Το αποτέλεσμα ήταν να μην υπάρχουν οι αρχαίες οπτικές εκλεπτύνσεις. Πρόβλημα παρουσίαζε και ο πώρινος ναός. Τώρα είναι αποκατεστημένος και μπορεί κανείς να δει και την εξωτερική πλευρά του τοίχου του, ο οποίος ήταν ενσωματωμένος στο μπετόν.Τι απομένει; Να μπουν τα γείσα της βόρειας πλευράς, της ανατολικής και δυτικής και να αποκατασταθεί μερικώς το δυτικό αέτωμα. Ετοιμη η Αθηνά Νίκη θα είναι μέχρι το τέλος του χρόνου. Αλλες εκπλήξεις δεν περιμένουν οι επιστήμονες. «Τώρα πια είναι διαχειριστικό το θέμα», λένε. Είναι ένα έργο πρώτης τάξης. Κι αν χρειάστηκε λίγος χρόνος παραπάνω μη ξεχνάμε ότι πρόκειται για ένα κομψοτέχνημα του Καλλικράτη, ιωνικού ρυθμού, του 5ου αι. π.Χ.ΤατόιΧωρίς συντήρησηΠέρσι η χώρα είχε διχαστεί για τα αβγά Φαμπερζέ, τις βικτωριανές ασημένιες θήκες για το αλατοπίπερο, τα κουταλαπίρουνα και το ασημένιο δοχείο νυχτός, μέρος των 850 αντικειμένων της πρώην βασιλικής οικογένειας που δημοπρατήθηκαν στο Λονδίνο. Η χώρα έζησε εθνικό παροξυσμό, από τη Βουλή ώς τα πρωινάδικα και τα τηλεοπτικά παράθυρα, για το ξεπούλημα της νεότερης ιστορίας. Εν τω μεταξύ, το Τατόι για την αξιοποίηση του οποίου έγιναν τόσες δηλώσεις τα χρόνια του υφυπουργού Π. Τατούλη και κυρίως του υπουργού Γ. Βουλγαράκη, ρημάζει επισήμως. Είχαν υποσχεθεί Οργανισμό Διαχείρισης του πρώην βασιλικού κτήματος από τα υπουργεία Οικονομικών, Εσωτερικών, Γεωργίας, Πολιτισμού και ότι θα είναι επισκέψιμος ο χώρος σε μια πενταετία. Μόνο σύνδεση με τη ΔΕΗ εξασφαλίστηκε στο ανάκτορο. Και βέβαια οι συντηρήσεις δεν έχουν προχωρήσει. Και πώς να συμβεί αυτό όταν δεν διατίθενται ούτε χρήματα και δεν επαρκεί το προσωπικό; Ξεσηκωθήκαμε για το 10% και αφήνουμε το 90% να σαπίζει στα χέρια μας.Σπήλαιο Ευριπίδη - Μυκηναϊκό ανάκτοροΕγκλημα στη ΣαλαμίναΤο ησυχαστήριο του τραγικού ποιητή Ευριπίδη στη Σαλαμίνα ήταν επίσης από τις σημαντικές ανακαλύψεις της δεκαετίας του ’90. Οπως και η μυκηναϊκή Ακρόπολη στα Κανάκια, που έφερε αργότερα στο φως ο Γιάννης Λώλος. Το πρώτο βήμα, δηλαδή η κήρυξη των αρχαιολογικών χώρων στο νότιο τμήμα του νησιού, έγινε. Εκτοτε όμως τίποτε. Μια πινακίδα μόνο υπάρχει, αλλά μη φανταστείτε ότι ξοδεύτηκε το υπουργείο Πολιτισμού, την τοποθέτησε ο τοπικός σύλλογος,. Η εφορεία αρχαιοτήτων τον Μάρτιο του 2007 παράγγειλε πινακίδες στο Ταμείο Αρχαιολογικών Χώρων και ακόμη τις περιμένει. Ούτε μια στοιχειώδης ανάδειξη (το κόστος της ανέρχεται στα 50.000 ευρώ) δεν έγινε στο σημείο αυτό που πολλοί τουρίστες και ξένοι επιστήμονες θέλουν να επισκεφθούν όταν έρχονται στη χώρα μας. Τα ευρήματα θα τα δούμε στο Αρχαιολογικό Μουσείο, στο τέλος του χρόνου. Στα θέση Κανάκια τα πράγματα είναι καλύτερα. Με τη βοήθεια του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, που χρηματοδοτεί και την ανασκαφή, και του νεοϊδρυθέντος Ομίλου Ανάδειξης Μνημείων Σαλαμίνας (ΑΚΑΜΑΣ), έχουν γίνει αρκετά έργα: εκτεταμένες στερεώσεις μεγάλων κτιρίων, διαμόρφωση μονοπατιών, περίφραξη. Κατά τα άλλα, περιμένουν κι εδώ τις πινακίδες του ΤΑΠΑ…Πηγή: Καθημερινή |
|
| |
|
|
